Rehberlik / Sosyometri nedir ? Uygulanışı ve Değerlendirmesi

Gönderen: ersin   Tarih: 2007-08-11 13:18

Paylas |
SOSYOMETRİ

Sosyometri tekniği;grup içindeki fertlerin birbirlerine olan sosyal mesafelerini gösteren grubun sosyal yapısına işaret eden bir tekniktir. Bu teknik Kimdir-Bu tekniğinin sonuçlarıyla birlikte birbirini destekleyici olarak kullanıldığı takdirde olumlu sonuçlar verebilir. Bu teknikle gruptaki en çok sevilen ve hiç sevilmeyen öğrencilerin tespitine son derece başarılı olunabilir. Sınıfta birlikte çalışacak grupların birlikte oturacak kişileri tespit ederek daha faydalı çalışacak bir sınıf ve grup havası yaratmaya yardım edecek gayeler için kullanılabilir.

TEKNİGİN UYGULANIŞI

Her öğrenciye bir sayfanın dörtte biri büyüklüğünde bir kağıt verilir. Kağıdın sağ üst köşesine öğrencinin adı soyadı yazılır. Öğrencilere gelecek haftaki kır gezisine giderken beraber beraber olmayı arzu ettiğiniz bu sınıftaki iki arkadaşınızı tercih sırasına göre yazınız. Yada,sınıfınızın oturma düzeni ayarlanacaktır ayni sırada oturmak istediğiniz arkadaşlarınızdan üç tanesini tercih derecesine göre yazınız,gibi talimat verilebilir.
Verilen talimatta dikkat edilmesi gereken önemli bir husus talimatın gerçekle ilgili olması (tam sınıfın oturma düzeninin gerçekten değişmesi yada kır gezisinin gerçekleşmesi gibi) eğer hayali bir durum oluşturulursa alınacak cevapların hiçbir değeri olmayacaktır. Çünkü öğrenciler böyle hayali bir talimatı ciddiye almayabilirler sosyometri tekniğinde sonuç alma sınırlıdır. Öğrencilerin vereceği cevap duruma göre değişebilir. Şöyleki;mesela,bir çocuk kır gezisi için 1. olarak Ahmet'i tercih ederken, ders çalışmak için seçtiği arkadaşı başka birisi olabilir. Teknik öğrencilerin birbirlerini tanımalarından sonra uygulanabilir. Sosyometride güvenilir bilgi alabilmek için toplanacak bilgilerin gizliliği sonuçların nasıl kullanılacağı öğrencilere samimiyetle belirtilmelidir. Sonuçlar öğrencilere nasıl söylendi ise o şekilde kullanılmalıdır. Yoksa öğrenciler daha sonraları söylenecek sözlerin samimiyetinde şüphe edecekler ve verecekleri cevaplarda ciddi olmayacaktır.
Bu teknik 30-40 kişiyi geçmeyen gruplarda daha iyi kullanılabilir. Kalabalık gruplarda sonuçların tasnifi ve sosyogram yapılması güçleşebilir.

DEGERLENDİRİLMESİ

Verilen duruma göre cevaplandırılmış kağıtlarda kimleri tercih ettiklerini ve tercih derecelerini gösteren bir tercih değerlendirilme tablosu hazırlanır.
Önce her öğrencinin tercihleri tabloya aktarılır. Mesela öğrenci Ahmet 1. tercihi olarak Demet' i, 2. tercih olarak İsmail' i,3. tercih olarak Elif i işaretlemiştir. Bu şekilde bütün öğrencilerin tercihleri tabloya aktarıldıktan sonra kaç kişi tarafından ı',kaç kişi tarafından 2.,kaç kişi tarafından da 3. , sırada seçildiğine ilişkin toplam tercih derecesi bölümü doldurulur. En sonunda öğrencilerin seçilme puanı bulunur. Seçilme puanının bulunmasında kullanılacak metod şudur: Tablomuza göre 1. tercihin ağırlığı =3,2. tercihin ağırlığı = 2 , 3. tercihin ağırlığı = 1 dir. Her tercih derecesindeki sayı o derecenin ağırlığı ile çarpılır. Çarpım toplamları alınarak seçilme puanı elde edilir.

Örnek: Ahmet 1. derecede 2 kişi 2. derecede 1 ve 3. derecede 1 kişi seçmiştir.
1.tercihle isteyenler 2 kişi 3 ile çarpılır. 2*3= 6
2.tercihle isteyenler 1 kişi 2 ile çarpılır. 1 *2=2
3.tercihle isteyenler 1 kişi 1 ile çarpılır. 1 * 1 =1
seçilme puanı = 9
Seçilme opuanı yüksek olanlar grup merkezindeki öğrencileri gösterir. Başka deyişle verilen konuda grup üyelerinin en çok dikkatlerini çeken öğrencilerdir. Buradan gidilerek yorum yapılabilir. Değerlendirme tablosu düzenlendikten sonra bir sosyogram çizilir.
Sosyogramda en fazla seçilme puanı alan öğrenci ortaya gelmek üzere derece derece merkezden uzaklaşan dairelerle her öğrencinin yeri tespit edilir. Sosyogramda kızlar ve erkekler ayrı işaretlerle gösterilirse daha uygun olur. Ayrıca tercih derecelerinin değişik renkli kalemlerle çizilmesi gerekir. Sosyometrik teknik,öğretmenin gruptaki klikleri ve liderleri tespit ederek bu klikleri bir birine karıştırıp,grubun sosyal gelişmesine katkıda bulunur. Grupta tercih edilmiş,çocukların ortaya çıkmasına ve karşılıklı dostlukların tespitine yarar. Çocuğun grup içindeki sosoyal yeri davranışlarına etki yapacağından edinilecek bilgiler rehberlik için çok önemlidir. Bazı hallerde negatif tercihlere görede sosyogram yapılabilir. Fakat negatiftercih talimatını vermek çok nazik bir iştir. Dikkatli olmak gerekir.

Yorumlar:

Henüz yorum yapılmamıştır.