Osmanlı Devleti'nin İran ile Kanuni zamanında yaptığı Amasya Antlaşması 1577 yılında bozuldu.Bu tarihten sonra İran ile savaşlar yapıldı.Duraklama döneminde İran ile yapılan savaşlar belli aralıklarla devam etti.Her iki taraf da birbirine kesin bir üstünlük kuramadı.Başlangıçta İran'a karşı üstünlük sağlandı ve Ferhatpaşa Antlaşması imzalandı.

Ferhat paşa Antlaşması (1590)
• Tebriz, Karabağ, Gürcistan, Dağıstan ve Şirvan Osmanlı Devleti'ne bırakıldı.
• Osmanlı Devleti Ferhatpaşa Antlaşması ile doğuda en geniş sınırlarına ulaştı.

İran ile mücadeleler devam etti. İran, Osmanlı Devletine karşı üstünlük sağladı.İran ile Nasuh Paşa Antlaşması imzalandı.

Nasuh Paşa Antlaşması (1612)
• Osmanlı Devleti bu antlaşmayla Ferhat Paşa Antlaşması'nda aldıgı toprakları kaybetti.

Osmanlı Devleti ve İran tekrar savaş yaptı.İran ile Serav Antlaşması imzalandı.

Serav Antlaşması (1618)
• Nasuh Paşa Antlaşması'nın bir tekrarıdır.

IV. Murat döneminde Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu karışıklılardan faydalanan İran Doğu Anadolu'yu ele geçirdi. IV. Murat, daha sonra İran'a karşı Revan ve Bağdat seferlerini yaparak Bağdat ve Revan'ı geri aldı.İran ile Kasr-ı Şirin Anltlaşması imzalandı.

Kasr-ı Şirin Antlaşması (1639)
• Bağdat Osmanlı Devleti'nde kalacak.
• Revan ise İran'da kalacak.
• Bu antlaşmayla günümüzdeki Türkiye - İran sınırı belirlenmiştir.

Osmanlı - Avusturya İlişkileri:
Avusturya'nın Kanuni zamanında yaptığı antlaşma gereği ödemesi gereken verigleri düzenli şekilde ödememesi nedeniyle ilişkiler bozuldu.Osmanlı Devleti Avusturya üzerine sefere çıktı. Yapılan seferde Osmanlı Devleti başarılar kazandı. Doğu'da İran tehlikesi ortaya çıkınca Avusturya ile Zitvatoruk Antlaşamsı imzalandı.

Zitvatoruk Antlaşması (1606)
• Kanije, Eğri ve Estergon kaleleri Osmanlıya bırakılacak.
• Avusturya vergi ödemeyecek ama savaş tazminatı ödeyecek.
• Avusturya kralı Osmanlı padişahına denk hale gelmiştir.

Böylelikle Osmanlı Devleti İstanbul Antlaşmasıyla Avusturya'ya karşı kazandığı hukuki üstünlüğü keybetti. Her iki devlet hukuki açıdan denk hale geldi.

Vasvar Antlaşması (1664)
Avusturya Erdel içişlerine karışır ve Osmanlı Devleti'nin topraklarına saldırır. Bunun üzerine Osmanlı Devleti sefere çıkar. Avusturya'nın en güçlü kalelerinden birisi olan Uyvar kalesini ele geçirir. Vasvar Antlaşamsı imzalanır.

Maddeleri :
• Uyvar kalesi Osmanlı Devleti'nde kalacak.
• Avusturya savaş tazminatı ödeyecek.

II. Viyana Kuşatması ve Osmanlı-Avusturya Savaşı

Avusturya, Macaristan’a egemen olmak amacıyla bir siyaset izledi. Baskı altın kalan Macarlar da Osmanlı Devletinden yardım istedi. Sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa yardım amacıyla Avusturya üzerine sefere çıkar. Osmanlı Devleti'nin Viyana'ya hareket ettiği Avrupa'da büyük bir tepki meydana getirir.

Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Viyana'yı kuşatır. II. Viyana kuşatması başarısızlıkla sonuçlanır. Osmanlı ordusu ağır bir yenilgi alır. Osmanlı ordusunun cephane ve yiyecek sıkıntısı çekmesi, Lehistan'ın Avusturya'ya yardım göndermesiyle Osmanlı ordusunun iki ordu arasında kalması başarısızlığın nedenleridir. Merzifonlu Kara Mustafa Paşa orduyu Belgrad'a çeker. Padişahın emriyle Kara Mustafa Paşa idam edilir.

Kutsal İttifak ve Karlofça Antlaşması (1699)
Osmanlı Devleti'nin Viyana'da bozguna uğramasından sonra Avrupada Papanın önderliğinde Kutsal ittifak kururulur.Amaç Osmanlıları Avrupa'dan atmaktır. Bu ittifaka, Avusturya, Lehistan, Venedik, Malta ve Rusya katılır.16 yıl süren savaşta Osmanlı Devleti mağlup olmuştur. Kutsal İttifak develtleriyle Osmanlılar arasında Karlofça Antlaşması imzalnmıştır.

Karlofça Antlaşması (1699)
• Banat ve Temeşvar hariç bütün Macaristan ve Erdel Beyliği Avusturya'ya verilecek.
• Ukrayna ve Podolya Lehistan'a verilecek.
• Mora ve Dalmaçya kıyıları Venediklilere verilecek.

Antlaşmanın Önemi:
• Osmanlı Devleti'nin toprak kaybettiği ilk antlaşmadır.
• Osmanlı Devleti'nin gerileme dönemi başladı.

Bu antlaşmadan 1 yıl sonra Rusya ile İstanbul Antlaşması imzalandı.

İstanbul Antlaşması (1700)
• Osmanlı Devleti Azak kalesini Rusya'ya bıraktı.

Osmanlı - Lehistan İlişkileri
Lehistan'ın Boğdan iç işlerine karışması sonucunda Genç Osman Lehistan'a sefere çıktı. Lehistanı yenilgiye uğrattı.
Genç Osman Hotin kalesini kuşatmış fakat yeniçeriler gayretsiz davranınca kale alınamamıştır. Lehistan ile Hotin Antlaşmaı imzalanmıştır.

Hotin Antlaşması (1621)
• Hotin Osmanlı egemenliğindeki Boğdan'a verildi.
• Lehistan, Osmanlılara vergi ödemeye devam edecek.

Padişah IV. Mehmet zamanında Lehistan üzerine tekrar bir sefer yapıldı. Savaşı osmanlı Devleti kazandı. Savaş sonucunda Bucaş Antlaşması imzalandı.

Bucaş Antlaşması (1672)
• Ukrayna, Osmanlı himayesinde olacak.
• Podolya Osmanlı'da kalacak.
• Osmanlı Devleti, bu antlaşmayla batıda en geniş sınırlarına ulaştı.

Osmanlı - Vedenik Savaşı
Girit Adası Venediklilerin elinde bulunmaktaydı. Vedenikliler Osmanlı ticaretine zarar vermekteydi. Girit adası kuşatması 1645'de başlamış. 1669 yılında Fazıl Ahmet Paşa döneminde ada alınmıştır.

Bütün hakları saklıdır. © 2007 - sosyalcim.org